Αρχαιολογικοί Χώροι – Μνημεία

Μαζί, ιστορία, θρύλοι, παραδόσεις και αρχαίοι μύθοι  αφήνουν τα ίχνη τους στο σήμερα…. Θα τα ακολουθήσεις; Οι αρχαιολογικοί χώροι της Σκοπέλου θα είναι «πολύτιμοι συνοδοιπόροι» στο ταξίδι σου.

Πίσω στο χρόνο σε ταξιδεύουν οι μοναδικοί αρχαίοι λαξευτοί τάφοι, από τη ρωμαϊκή ή τη παλαιοχριστιανική περίοδο που βρίσκονται στην περιοχή Σεντούκια, ενώ το Ασκληπιείο Σκοπέλου στη θέση Αμπελική, θεωρείται από τα αρχαιότερα ιερά του θεού της Ιατρικής, Ασκληπιού.

Προχωρώντας ανά τους αιώνες, «γεύση» από Βυζάντιο και Μεσαίωνα θα σου δώσει το Βενετσιάνικο κάστρο των Γκίζι, κτίσμα 13ου αιώνα, στο πιο ψηλό σημείο της πρωτεύουσας ενώ σημαντικό ενετικό μνημείο είναι και η Επισκοπή της Σκοπέλου.

Και το ταξίδι δεν τελειώνει εδώ, καθώς πολλά είναι τα σημεία που κρύβουν λίγο από το πλούσιο παρελθόν του τόπου…

Πύργοι

Σε ένα πλάτωμα που εκτείνεται στην Βορεινή ορεινή πλευρά της Γλώσσας ανάμεσα σε ερημοκλήσια και σε καλύβες με παλαιούς φούρνους επεξεργασίας δαμάσκηνων, εντοπίζονται αρχαία οχυρωμένα αγροτόσπιτα τα λεγόμενα Αγροικίες- Πύργοι που σχετίζονται με τη καλλιέργεια των σιτηρών, την παραγωγή κρασιού και λαδιού. Η οχύρωση προστάτευε τους κατοίκους από τους πειρατές και κάθε εισβολέα. Αξίζει να τις επισκεφθείτε επιλέγοντας ανάλογα με τις διαδρομές σας, τις θέσεις Μαυραγάνι, Ελληνικό, Σεντούκια, Πρίονα, Αη Γιώργη και στο Δίτροπο.

 

 

Πάνορμος

Στους αρχαίους χρόνους στον Πάνορμο υπήρχε μία οχυρωμένη Ακρόπολη με πολύ ενδιαφέρουσα τοιχοδόμηση που σώζεται σε πολύ καλή κατάσταση σήμερα, η οποία δεσπόζει στο λόφο Παλαιόκαστρο. Ο επισκέπτης μετά την Ακρόπολη μπορεί να ακολουθήσει ένα όμορφο μονοπάτι για να επισκεφθεί το σπήλαιο του Πανός που αποτελεί ένα μοναδικό μνημείο της λατρείας του Θεού. Η περιοχή αυτή λόγω αρχαιολογικού ενδιαφέροντος έχει ενταχθεί σε προγράμματα για την οργανωμένη αξιοποίηση των χώρων.

Υπενθυμίζουμε ότι ο Πάνορμος είναι μία πανέμορφη οργανωμένη παραλία σε ένα απάνεμο μεγάλο κόλπο με βοτσαλωτή ακρογιαλιά περιτριγυρισμένη από ένα πανέμορφο πευκοδάσος, που προσφέρεται για ένα αξέχαστο μπάνιο σε συνδυασμό μάλιστα με ένα μαγευτικό ηλιοβασίλεμα.

Αρχαία Σελινούς, Ρωμαϊκά Λουτρά

Η αρχαία Σελινούς, που βρίσκεται στο Λουτράκι το επίνειο λιμάνι της Γλώσσας, ήταν η τρίτη πόλη της αρχαίας Πεπαρήθου. Ο επισκέπτης μπορεί να δει μόνον ορισμένα υπολείμματα των τειχών του 5ου – 4ου αι. και ενός κτιρίου της εποχής. Επίσης ΝΑ της παραλίας του Λουτρακίου στη θέση “Κατακαλού” υπήρχαν Ρωμαϊκά Λουτρά από τα οποία σώζεται μόνο το μωσαϊκό δάπεδο που κατά το ήμισυ είναι βυθισμένο στη θάλασσα.

 Ενετικό Κάστρο

Στη περιοχή του αρχαιότερου οικισμού του νησιού, την Πεπάρηθο, υψώνεται το Ενετικό Κάστρο στη θέση αρχαίου κάστρου των κλασικών χρόνων, το οποίο ανακατασκευάστηκε από τους Ενετούς τον 13ο αι. και είναι ορατό από κάθε σημείο της Χώρας αποτελώντας ένα ενιαίο σύνολο με την πόλη. Σήμερα σώζονται μόνον τα ερείπια των τειχών του. Μπορείτε να το προσεγγίσετε ανεβαίνοντας με τα σκαλάκια από την Παναγίτσα του Πύργου που βρίσκεται στην άκρη του Λιμανιού. Είναι ένας ωραίος περίπατος διότι εκτός από το αρχαιολογικό ενδιαφέρον θα απολαέσετε και την καταπληκτική θέα.

Επισκοπή Σκοπέλου

Το συγκρότημα της Επισκοπής της Σκοπέλου είναι ένα ενετικό κτίσμα, δυο χιλιόμετρα νότια της πόλης της Σκοπέλου, που προριζόταν για την έδρα του επισκόπου του νησιού από τα παλαιοχριστιανικά έως και τα νεότερα χρόνια. Φέρει στο εσωτερικό του μία μονόκλιτη βασιλική εκκλησία του 16ου – 17ου αι. που κτίστηκε πάνω σε ερείπια μεγάλης τρίκλιτης μεσοβυζαντινής βασιλικής τρισυπόστασης εκκλησίας του 1078, αφιερωμένης στην Παναγία, στον Αγ. Νικόλαο και στους 12 Αποστόλους που οικοδομήθηκε στη θέση παλαιότερης παλαιοχριστιανικής η οποία με τη σειρά της φαίνεται να είχε κτισθεί πάνω σε αρχαίο ιερό. Η σημερινή εκκλησιά περικλείεται από εντυπωσιακό λιθόκτιστο περίβολο που έχει ενσωματώσει ένα τοίχο επιβλητικού κτιρίου που πιστεύεται ότι ήταν η πρόσοψη του επισκοπικού μεγάρου, που άρχισε να κτίζεται κατά την περίοδο της Ενετοκρατίας αλλά παρέμεινε ημιτελής εξαιτίας της επιδρομής του πειρατή Μπαρμπαρόσα (το 1538). Το 1949 αγοράστηκε από τους αδελφούς Δημητριάδη και στη συνέχεια πργματοποιήθηκαν ανασκαφές από τον καθηγητή Α. Ξυγγόπουλο όπου και αποκαλύφθηκαν πολλά αρχαία ευρήματα τα οποία εκτίθενται στο χώρο της Επισκοπής. Η Εκκλησία εορτάζει στις 23 Αυγούστου όπου στον χώρο γίνεται αγρυπνία και ακολουθεί πανήγυρις, ενώ κατά καιρούς τελούνται μυστήρια και λειτουργίες.

 

Στάφυλος

Ο σημαντικότερος και πιο γνωστός αρχαιολογικός χώρος της Σκοπέλου είναι ο Στάφυλος που βρίσκεται πάνω στην βραχώδη χερσόνησο όπου υπήρχε οικισμός κατά την Μυκηναϊκή περίοδο. Οι αρχαιολογικές ανασκαφές από τον καθηγητή Ν. Πλάτωνα αποκάλυψαν ευρήματα που αποδεικνύουν την κατοίκηση του νησιού κατά την εποχή αυτή, ενώ υπάρχουν και υπολείμματα μυκηναϊκών τοίχων . Βέβαια η σημαντικότερη και πιο εντυπωσιακή αρχαιολογική ανακάλυψη ήταν το ξίφος μήκους 32 εκμ. με σφυρήλατη διακόσμηση και λαβή επικαλυμμένη με φύλλα χρυσού, που βρέθηκε μέσα στον περίφημο μυκηναϊκό τάφο και αποδίδεται στον Στάφυλο. Το εμβληματικό αυτό, για τη Σκόπελο, μοναδικό ξίφος εκτίθεται στο Αρχαιολογικό Μουσείο της Αθήνας. Θα πρέπει να επισημάνουμε ότι νεότερες αρχαιολογικές ανασκαφές σε υπαίθριες και αγροτικές περιοχές ανακάλυψαν διάφορα μνημεία με βάση τα οποία προσδιορίζονται τεκμηριωμένα οι ασχολίες και οι παραγωγικές δραστηριότητες των κατοίκων της αρχαίας Πεπαρήθου. Επίσης στη Στάφυλο, στον Αγνώντα αλλά και στον Πάνορμο βρέθηκαν βιοτεχνικά εργαστήρια κατασκευής αμφορέων που χρησιμοποιούνταν στην οινοποιητική δραστηριότητα του νησιού, που ήταν πολύ διαδεδομένη, με ιδιαίτερα ξακουστή την παραγωγή του διάσημου Πεπαρηθιακού κρασιού κατά την κλασική αλλά και την Ελληνιστική αρχαία περίοδο.

Σεντούκια Τάφοι

Στο βουνό Καρυά ΒΔ της Χώρας της Σκοπέλου και πάνω από το πανέμορφο Μοναστήρι του Αγ. Ευσταθίου με την εξαιρετική θέα, εντοπίζονται τέσσερεις μοναδικοί λαξευτοί αρχαίοι τάφοι της Ρωμαϊκής ή παλαιοχριστιανικής περιόδου, στη τοποθεσία Σεντούκια για την οποία διαδίδονται πολλές ιστορίες για κρυμμένους θησαυρούς που βρίσκονται στο γκρεμό μέχρι τη θάλασσα. Δύο από αυτούς τους τάφους είναι παράλληλοι και χωρίζονται από έναν άλλον που είναι ημιτελής, ενώ υπάρχει και ένας τέταρτος σε παράλληλη επίσης διάταξη, που βρίσκεται γύρω στα δύο μέτρα πιο μακρυά . Οι τρεις τάφοι έχουν καλύμματα από βαρείς μονόλιθους 2,5 μ., που βρέθηκαν μετακινημένοι λόγω της σύλησης. Για να επισκεφθείτε τον ενδιαφέροντα αυτό μυστηριακό χώρο θα ακολουθήσετε αρχικά με το αυτοκίνητο ή καλύτερα με μηχανάκι, ένα σηματοδοτημένο χωματόδρομο προς την Καρυά όπου θα συναντήσετε στην πορεία και μία πηγή, που όπως λέγεται έχει το καλύτερο νερό του νησιού. Σε κάποιο σημείο ο δρόμος σταματάει οπότε συνεχίζετε με τα πόδια σε ένα στενό μονοπάτι , ακολουθώντας τα κόκκινα σημάδια στις πέτρες, που σας οδηγούν στους λαξευτούς τάφους στα Σεντούκια . Η πεζοπορία, που θα κάνετε μέσα στη καταπράσινη φύση, ολοκληρώνεται όταν φθάσετε στην περιοχή Σεντούκια, που ως γνωστό βρίσκεται σε ένα από τα υψηλότερα τοπογραφικά σημεία του νησιού. Από εκεί λοιπόν θα απολαύσετε μία μαγευτική θέα, διακρίνοντας την Αλόννησο, την Εύβοια, τη Σκιάθο και το Πήλιο, ενώ άμα έχει διαύγεια στην ατμόσφαιρα θα αγναντέψετε στον ορίζοντα την Χαλκιδική και βέβαια τον Όλυμπο.

 Ασκληπείο

Ένα από τα πιο σημαντικά μνημεία της αρχαίας πόλης της Πεπαρήθου θεωρείται το Ασκληπιείο, που βρίσκεται στη θέση «Λιβάδι – Αμπελική» στη Νοτιοανατολική πλευρά του κόλπου της Σκοπέλου. Το Ασκληπιείο εντοπίσθηκε από την αρχαιολογική σκαπάνη αξιοποιώντας μία ενεπίγραφη βάση αναθήματος αφιερωμένου στον Ασκληπιό. Επίσης έχουν αποκαλυφθεί από τις αρχαιολογικές αποστολές αμφορείς, ερυθρόμορφα αττικά αγγεία, τμήματα αγαλμάτων, πήλινα ειδώλια και νομίσματα. Τα ευρήματα αποδίδουν χρονολογικά το ιερό αυτό κατά το χρονικό διάστημα από τον 4ο αι. μέχρι την Ελληνιστική περίοδο. Οι αρχαιολογικές μελέτες τεκμηριώνουν ότι με τον καιρό ενσωματώθηκαν στον κύριο ιερό και ιερά άλλων θεών. Σε ένα κιόσκι που τοποθετήθηκε πρόσφατα στον Αρχαιολογικό χώρο του Ασκληπιείου, εκτίθενται ευρήματα για τους επισκέπτες.